Avrupa Komisyonu, 18.03.2010 tarihinde Slovenya’ya, düzenleyici kurumu APEK’in bağımsızlığı konusunda resmi bir yazı göndermiş bulunmaktadır. Slovenya hükümeti 26 Kasım 2009 tarihinde APEK’in yönetim kurulu üyesini görevden almıştır. Komisyon bu durumun düzenleyici kurumun bağımsız olması gerektiğini savunan AB mevzuatı ile uyumlu olmadığını belirtmiştir. Komisyon aynı zamanda Litvanya’ya resmi bir yazı yollamış bulunmaktadır. Yazı bakanlıkların düzenleyici görevleri ve mülkiyet, denetim görevleri kapsamındaki yapısal ayrım konusunda yaşanan eksiklikleri içermektedir.
Avrupa Komisyonu üyesi Neelie Kroes konu ile ilgili olarak, bağımsız düzenleyici kurumların Avrupa’daki tek Telekom piyasasında etkin ve adil rekabetin sağlanabilmesi için son derece önemli olduğunu vurgulamış ve tüm üye devletlerin düzenleyici kurumların bağımsızlığını ön gören AB mevzuatına uyumu konusunda dikkatli olacağını belirtmiştir.
Slovenya
AB Telekom mevzuatına göre, ulusal otoriteler sadece çok sınırlı durumlarda düzenleyici kurumun başkanını görevden alabilmektedir. Ancak, Komisyon Slovenya ile ilgili olan konuda hükümetin yönetim kurulu üyesinin görevden alınmasını çok geniş bir takdir yetkisine sahip olmak olarak nitelendirmektedir.
Avrupa Komisyonu konu ile ilgili bir cevap almadığı taktirde veya Slovenya hükümetinin sunduğu incelemelerin yetersiz olduğuna karar verdiği durumda, AB ihlal prosedürleri kapsamında gerekçeli bir görüş hazırlayabilir ve Slovenya’ya AB mevzuatına tam uyum çerçevesinde uyguladığı kararda değişikliğe gitmesini isteyebilir.
Litvanya
Komisyon tarafından Nisan 2009’da yollanan gerekçeli karara cevap olarak Litvanya otoriteleri Telekom ile ilgili düzenleyici görevlerin Ulaştırma Bakanlığı’ndan Bölgesel Gelişmeler Bakanlığı’na ve Yerel yönetimlere devredildiğini bildirmiştir. Yapılan bildiride Ulaştırma Bakanlığı’nın, devletin elinde bulanan haberleşme ve şebeke sağlayıcılarının mülkiyetine ve kontrolüne sahip olmaya devam edeceğine yer verilmiştir. Daha sonra, Litvanya otoriteleri bu transferin Bakanlığın, düzenleyici fonksiyonlara sahip Elektronik Haberleşme Dairesi üzerindeki denetimini içermediğini belirtmişlerdir.
Komisyon bu gelişmeler doğrultusunda, Ulaştırma Bakanlığı’nın, Elektronik Haberleşme Dairesi üzerindeki denetim yetkisi ile düzenlemeler kapsamına dahil olduğunu düşünmektedir. Bu sebeple, Litvanya otoriteleri tarafından ortaya konan ölçütler mülkiyet ve denetim yetkilerinin yapısal olarak etkin bir şekilde birbirinden ayrılmasını sağlamamakta ve çelişkiye neden olma potansiyeli taşımaktadır.
Yasal Zeminler
Bu ihlal işlemleri Avrupa Komisyonu’nun düzenleyici kurumların bağımsızlığının sağlanması yönündeki çabalarının bir parçasıdır. AB Telekom mevzuatı çerçevesinde Telekom hizmeti veren şirketlerde mülkiyet veya denetim hakkına sahip olan üye devletlerde düzenleyici fonksiyonlar ile mülkiyet ve denetim fonksiyonlarının yapısal olarak birbirinden ayrılması gerekmektedir. Bu hükümlerin uygulanması üye devletlerin düzenleyici kurumların yetkilerini ayrımcı olmama ve şeffaflık prensibi çerçevesinde kullanmasını sağlamasına yardımcı olmaktadır.
Kasım 2009’da kabul edilen yeni Telekom hükümleri düzenleyici kurumların bağımsızlığını daha da güçlendirmekte, günlük işlerinde siyasi müdahaleyi ortadan kaldırmakta ve düzenleyici kurumun başkanının keyfiyete dayalı olarak görevden alınmasının önüne geçmektedir. Düzenleyici kurumum başkanının görevden alınması için kişinin mevzuatta görev ile ilgili yer alan yeterliliklere ve şartlara sahip olması durumunun ortadan kalkması gerekmektedir. Böyle bir karar aynı zamanda gerekçelendirilmeli ve görevden alınmanın hemen akabinde kamuoyuna duyurulmalıdır.
Konu ile ilgili basın bülteni aşağıdaki linkten indirilebilir.
